Hudeybiye Antlaşması ve Rıdvan Biatı

Hicretten sonraki altıncı yılın Zilkâde ayında (628), Hz. Peygamber (s.a.v.), umre yapmak üzere Medine'den yaklaşık bin dört yüz sahâbe ile yola çıktı; ihrâma girip kurbanlık develeri yanlarına alarak savaş için değil barış için geldiklerini açıkça gösterdiler. Kureyş onları engelledi ve iki taraf, Mekke'nin batısında Harem'in kenarındaki Hudeybiye ovasında durdu. Elçilerin gidip gelmesinin ardından, bir rivayete göre öldürüldüğü söylentisi yayılan Hz. Osman b. Affân (r.a.) dâhil, Peygamber (s.a.v.), sahâbeyi bir ağacın altında toplayıp onlardan sebat üzere biat aldı: Kur'an'da övülen (Fetih 48/18) Rıdvan Biatı. Sonra Kureyş elçisi Süheyl b. Amr ile bir antlaşma yapılıp yazıya geçirildi: on yıllık ateşkes, Müslümanların bu yıl umresiz dönüp ertesi yıl yapmaları ve birçok sahâbeye aşağılayıcı bir tâviz gibi görünen başka şartlar. Sahîh-i Buhârî'deki uzun rivayet (Kitâbü'ş-Şürût, hadis 2731-2732) pazarlığı ayrıntılı biçimde korur; Hz. Ömer'in (r.a.) üzüntüsü ve Peygamber'in (s.a.v.) kabulü dâhil. Dönüş yolunda Fetih sûresi indi: 'Şüphesiz biz sana apaçık bir fetih verdik' (Fetih 48/1), bu ateşkes davetin önünü açtı, Hayber'in fethine ve iki yıl içinde bizzat Mekke'nin fethine giden yolu döşedi. Bu sahne, ovadaki konaklamayı, yalnız akasya ağacı, gerdanlıklı kurbanlıklar, müzakere çadırı, sınırda durdurulmuş ihrâmlı hacılar, Peygamber'i (s.a.v.) veya adı geçen hiçbir sahâbîyi tasvir etmeden gösterir.